آشكارى فرمان پروردگارش فرمان داده است ، همچون : يا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ قُمْ فَأَنْذِرْ « 1 » ؛ وَ أَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ « 2 » ؛ فَاصْدَعْ بِما تُؤْمَرُ وَ أَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِكِينَ « 3 » . و يا اين كه در ميان مردم تدبّر در خلقت آسمانها و زمين و آفرينش خودشان را برانگيزاند تا بدان وسيله استدلال كنند كه آنها آفريدگارى واحد دارند كه شايستهء پرستش است ؛ و به وسيله بتهايى كه خود ساخته‌اند و يا پيشينيان آنها ساخته‌اند ، براى او شريك قائل نشوند . بنابراين ، اين تبليغ را چگونه تفسير كنيم ؟ برخى از مفسّران معتقدند اين آيه در ابتداى بعثت نازل شد ؛ امّا تاريخ اسباب نزول ، درستى اين رأى را تأييد نمىكند ؛ چون آيه در اواخر زندگى پيامبر ( ص ) نازل شد . پس از آن كه ، همهء قبايل تسليم شده و كشورهاى مجاور هم موضع نرمى اتخاذ كرده بودند ؛ و بسيارى از مردم به دين حنيف گرويده و ديگر هيچ ترسى از حمله و غارت مهاجمان و ستمكاران نبود ؛ و پس از اين كه تمام اصول و فروع دين فرارسيده و تبليغ شده بود ، چيزى جز همين مسأله كه به تبليغش امر شده بود و مسائل مربوط به آن ، باقى نمانده بود . آن مسأله چه چيز مىتواند باشد ؟ بىشك ، آن مسألهء ولايت امر امت و تعيين كسى كه ولايت حفظ شؤون دين و دنياى امت را به عهده مىگيرد ، مىباشد . در شرح اين آيه ، علّامه طباطبايى با شور و حرارت چنين مىگويد : « چگونه كسى دچار توهّم مىشود ، دينى كه به فراگيرىاش براى همهء بشر در همهء زمانها و مكانها و همهء آنچه كه به معارف اصيل و اصول اخلاقى و احكام فرعى عام اقرار دارد ، به حافظى كه واقعا آن را حفظ كند ، نياز ندارد ؟ يا امّت اسلام و جامعهء دينى در ميان همهء جوامع بشرى مستثناست و از ولىّ امر و مديرى كه به تدبير امور آن بپردازد ، بىنياز است ؟ به كدام عذر و بهانه ممكن است براى پژوهشگر سيرهء اجتماعى پيامبر ( ص ) عذر آورد ، آن‌جا كه مىبيند حضرت ، هرگاه به غزوه‌اى مىرفت شخصى را به جاى خود قرار مىداد كه امور جامعه را اداره كند ؟ پيامبر هنگام حركت به تبوك ، على ( ع ) را به جاى خود در

--> ( 1 ) - مدثّر ( 74 ) آيات 1 و 2 : اى كشيده رداى شب بر سر ! برخيز و بترسان ! ( 2 ) - شعراء ( 26 ) آيهء 214 : و خويشان نزديكت را هشدار ده . ( 3 ) - حجر ( 15 ) آيهء 94 : پس آنچه را بدان مأمورى آشكار كن ، و از مشركان روى برتاب .